Is de nieuwe Playstation 5 wel echt een verbetering? Is Remco Evenepoel kanshebber op een Olympische medaille op de weg? Wie is de nieuwe opvolger van Amerikaans president Donald Trump? Terwijl de journalistiek vroeger een meer algemene kennis bevatte, zorgen specialisten nu voor concrete informatie. Wie zijn ze? 

Politiek journalist 

Deze journalisten zijn cruciaal voor het functioneren van onze democratie. Als ‘vierde macht’ opereren ze als een waakhond voor de maatschappij door politieke leiders te controleren. 

Zowel internationaal als lokaal zijn de journalisten verantwoordelijk om de inwoners te helpen bij het begrijpen van politieke informatie. Dat is een erg breed begrip en omvat alle mogelijke takken van ons bestuur. Politieke journalisten berichten over de wetgevende macht of de rechtbanken, maar ook specifieke beleidsgebieden zoals gezondheidszorg of mobiliteit. 

De verslaggevers verzamelen documenten en gegevens om informatie van de overheid te analyseren. Zij besteden heel wat tijd aan research zodat ze steeds voorbereid kunnen meepraten over de laatste ontwikkelingen. Voor een plenaire zitting (waarin parlementsleden vragen mogen stellen aan ministers, nvdr) gaan ze bijvoorbeeld op voorhand na wat de agendapunten zijn. 

Voorbeelden: Kathleen Cools (Terzake), Ivan De Vadder (De Afspraak op Vrijdag), Jan De Meulemeester (Kanaal Z) 

Patrick Van Gompel, journalist op de VTM-nieuwsredactie 

“Veel mensen in de politiek zullen mij tegenspreken, maar er zijn twee dingen noodzakelijk om journalist te worden. Dat is ten eerste een fatsoenlijk stel hersenen en ten tweede het heilige vuur. Je moet goesting hebben. Je moet weten dat een weekend niet bestaat. Een nacht is net zo goed een dag. Het heeft te maken met drift, de dagelijkse goesting om verhalen te vertellen en om de waarheid naar best vermogen uit te dragen. Dat is volgens mij je bestaansreden als journalist.

 Je hebt ook maar één goed te verdedigen en dat is jouw eigen geloofwaardigheid. Je moet alle dagen, elk uur, ervoor zorgen dat de dingen die je vertelt, kloppen. En je bent maar zo goed als je laatste bijdrage. Als je die twee dingen hebt, dan kun je het in de journalistiek ver brengen.”

Sportjournalist 

Een sportjournalist kan zowel gespecialiseerd zijn in één sport als over verschillende disciplines berichten. Hij, of zij, houdt zich voornamelijk bezig met artikels over sport schrijven voor kranten en tijdschriften of reportages maken voor televisie. 

De voornaamste taken van een sportjournalist zijn sporters interviewen en wedstrijden analyseren. Dat laatste vereist een goede voorbereiding, want tijdens het spektakel zijn er geen vrije momenten om iets op te zoeken. Zo begeleidt een sportjournalist sportliefhebbers voor, tijdens en na wedstrijden. 

De drukste momenten zijn uiteraard de grote evenementen of toernooien, omdat er dan heel wat gespreksstof aan een hoog werktempo moet worden gepubliceerd. Mensen wachten immers op de nodige updates. 

Maar wat zijn nu de kwaliteiten van een sportjournalist? Eigenlijk is hij gewoon een sportliefhebber die zijn passie heeft omgetoverd tot zijn beroep. Dat brengt de nodige voordelen met zich mee, want de journalist heeft voldoende expertise over zijn of haar discipline.  Daarnaast beschikt hij over het vermogen om goede en juiste vragen op het moment zelf te stellen. Sportjournalisten spelen in op zowel de heroïek als diepe teleurstelling bij atleten, wat de nodige sociale vaardigheden vereist. 

Voorbeelden: Maarten Breckx (voetbal),  Christophe Vandegoor (wielrennen, motorcross en volleybal), Eddy Demarez (Voetbal en Hockey), Dirk Gerlo (tennis, handbal, atletiek en zwemmen)

Correspondenten 

Een correspondent is een contactpersoon van de media in het buitenland. Hij of zij produceert dus berichten voor het thuisfront vanuit een ander land. Een correspondent herken je meteen als een nieuwsanker ‘ter plaatse voor ons is…’ zegt. De correspondent kan voor allerhande onderwerpen daar ter plaatse zijn: een oorlog, een politieke of financiële crisis, of gewoon als algemeen kenner van dat land. Die laatste laat media toe om bij belangrijk nieuws meteen naar hem over te schakelen. 

Meestal woont de correspondent in het land waar hij of zij verslag uitbrengt en het nieuws op de voet volgt. Soms krijgen ze een groter gebied toegewezen waardoor ze tussen meerdere landen moeten reizen, bijvoorbeeld het Midden-Oosten. Ze spreken vaak de lokale taal, wat uiteraard een enorm pluspunt is bij de job.  

Een grote uitdaging is voor de correspondenten is de balans bewaren tussen enerzijds de nieuwswaarde in hun gebied kaderen, en anderzijds dat nieuws op een voor het thuisfront relevante manier brengen. 

Voorbeelden: Bjorn Soenens (VS, VRT), Greet De Keyser (VS, VTM), Rudi Vranckx (oorlogscorrespondent, VRT) 

 Kenneth Dée, tech journalist bij VTM

“Een tech-journalist is een gids voor mensen die overdonderd worden door alles wat er op technologisch vlak wijzigt. Tijdens het werk behandel ik thema’s als cybercrime, hacking en 5G, maar test ik ook nieuwe technologische snufjes uit. Het is fantastisch om de nieuwe PlayStation 5 nog voor de uitgave toegestuurd te krijgen. In dit vak krijg je een glimp over hoe de wereld er over 5 jaar zal uitzien.”

Onderzoeksjournalist 

Voor buitenstaanders lijkt dit vaak de minst aantrekkelijke vorm van journalistiek, omdat hij zo tijdrovend is. Onderzoeksjournalisten doen namelijk diepgravend onderzoek om de waarheid te ontrafelen. Maar vergis je niet, want net daarom is onderzoeksjournalistiek ontzettend belangrijk voor onze maatschappij. 

Het doel is om relevante informatie voor de samenleving te onthullen, zoals bijvoorbeeld corruptie van politici. Die info ligt echter niet zomaar voor het rapen. Diepgaande onderzoeken, waarbij bronnen, cijfermateriaal en tips tot op het bot worden uitgespit, zijn nodig om ze te achterhalen. Vaak heeft die informatie een stevige impact op de samenleving, iets wat veel onderzoeksjournalisten maar wat graag realiseren. 

De manier van werken is absoluut niet te vergelijken met die van een gewone journalist, en dat is te wijten aan al het speurwerk dat onderzoeksjournalisten verrichten. Die kan maanden bezig zijn met research vooraleer hij een interessant bericht op zak heeft. Een risico, want na maanden zoeken leidt de zoektocht soms tot niets. 

Voorbeelden: Apache

Karl Van den Broeck, onderzoeksjournalist en hoofdredacteur van Apache

“Ondanks tegenslagen heb ik nooit aan stoppen gedacht. Je put er ook energie uit, het brengt je samen. We zijn al een hele hechte club geworden. Niet alleen met de redactie, maar ook met al onze lezers. Een aantal dat nog elke dag groeit. We gaan naar 6000 lezers op het einde van het jaar. Dat is spectaculair.”